انجمن فیزیوتراپی کردستان

نکاتی درباره دردهای سالمندان
نویسنده : کاف - ساعت ۸:٠٠ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱٢/٤
 

نکاتی درباره  درد های سالمندان

-          به لحاظ بهبود بهداشت و روش های درمانی، درصد افراد سالمند در جوامع بشری افزایش یافته است.

-          درد یکی از مشکلات مهم و شایع در افراد سالمند بوده و در بیش از 50% این افراد دیده می شود.

-          درد های مزمن در سالمندان بیشتر از افراد جوان می باشد.

-          حدود 20% سالمندانی که به بیمارستانها مراجعه نموده اند، از درد های با شدت متوسط و گاهی شدید شکایت داشته اند.

-          بسیاری از سالمندان که از درد های مزمن رنج می برند، برای تسکین درد خود هیچ داروئی دریافت نمی کنند!

 


-          درد های شایع در سالمندان عبارتند از :

·         درد های مربوط به آرتروز

·         درد های بعد از زونا

·         درد های مربوط به تنگی کانال نخاعی

·         درد های سرطانی

·         درد های مربوط به فیبرومیالژی

·         درد های بعد از سکته های مغزی

·         درد های مربوط به رشته های عصبی محیطی ناشی از دیابت

 

-          درد باعث تاثیر منفی بر کیفیت زندگی فرد سالمند شده و نهایتا می تواند منجر به :

·         افسردگی

·         اضطراب

·         مشکلات خواب

·         مشکلات اشتها

·         کم شدن وزن

·         اختلالات ادراکی

·         و محدود شدن عملکرد بیمار  گردد.

      و با اداره کردن درد این بیماران، بسیاری از این مشکلات بهبود خواهد یافت.

 1. آیا مصرف دارو های مسکن در افراد سالمند بی خطر هستند؟

-          بالا رفتن سن به میزان زیادی خطر عوارض دارو های مسکن را افزایش می دهد.

-          شیوع خونریزی معده و روده بر اثر مصرف مسکن ها در افراد با سن بالای 65 سال تقریبا دو برابر افراد جوان می باشد.

-          عوارض کلیوی و قلبی دارو های مسکن در سالمندان بیشتر از جوانان است.

-          چون سالمندان برای درمان دردهای خود به پزشکان متعددی مراجعه می نمایند و هر پزشک مقداری داروی مسکن برای آنها تجویز می کند، ترکیب این مسکن ها خطرات بیشتری را به دنبال خواهد داشت.

-          تغییر دادن راه مصرف دارو های مسکن نیز تغییر زیادی در عوارض احتمالی نخواهد داشت ( راه دهانی ، راه روده و غیره ).

2. آیا عوامل فارماکولوژیک در تعین میزان داروی مصرفی در سالمندان تاثیر دارند؟

-          جذب دارو، توزیع دارو در بدن، متابولیزم دارو و دفع دارو در سالمندان تغییر

     می کند.

-          به همین علت میزان دوز دارو در سالمندان باید کمتر از جوانان در نظر گرفته شود.

3. آیا افراد سالمند، درد کمتری را نسبت به جوانان حس می کنند؟

-          آستانه حس درد در سالمندان شاید کمی بالاتر از جوانان باشد ولی در بسیاری از سالمندان مانند جوانان است.

-          با این حال، افراد سالمند با اینکه مشکلات بدنی زیادی دارند، معمولا از درد کمتری شکایت می کنند.

4. مصرف چه نوع مسکن هائی در سالمندان کم خطرتر خواهد بود؟

-          دارو هائی که دارای نیمه عمر کوتاه تر هستند و در نتیجه زودتر از بدن دفع می شوند، خطرات کمتری خواهند داشت.

-          مصرف مسکن های مخدر در سالمندان باید با احتیاط بیشتری صورت گیرد.

5. چه مسایل خاصی در رابطه با مصرف دارو های ضد افسردگی که برای  کنترل درد های مزمن مصرف می شوند، برای سالمندان وجود خواهد داشت؟

 

    اکثر مشکلات مربوط به مصرف این داروها، به خاطر اثرات آنتی کلینرژیک آنها می باشد که ممکن است سبب ایجاد مشکلات ذیل گردد :

*       پریشانی فکر

*       گلوکوم ( آب سیاه )

*       بزرگ شدن خوش خیم پروستات در آقایان

*       احتباس ادرار

*       فشار خون وضعیتی

*       تشدید برخی از بیماری های قلبی

6. علت اصلی ایجاد عوارض دارو های مسکن در سالمندان چیست؟

*       مصرف دارو های مسکن متعدد در سالمندان می تواند فاجعه آفرین باشد .

*       مصرف همزمان چند داروی مسکن ضد درد همراه با داروهای ضد افسردگی و آرامبخش هائی که برای کنترل درد های مزمن استفاده می شوند، می تواند مشکلات جبران ناپذیری را برای بیمار سالمند ایجاد نماید.

7. قانون سرانگشتی برای تجویز مسکن های ضد درد در سالمندان چیست؟

*       باید تمام مسکن ها با دوز کم شروع شده و در صورت لزوم به تدریج اضافه گردند.

*       بهتر است دارو را با نصف دوز مورد استفاده در جوانان شروع کنیم.

*       در مورد دارو های ضد افسردگی که در کنترل درد های مزمن استفاده می شوند، باید با دوز 10 میلی گرم در شب شروع کنیم و نه بیشتر.

*       تنظیم دوز دارو باید تدریجی و با احتیاط باشد وگرنه با عوارض آن مواجه می گردیم.

8. نقش ورزش های طبی در کنترل درد سالمندان چیست؟

 

-          بسیاری از درد های عضلانی و مفصلی در سالمندان، بوسیله ورزش های طبی بسیار ساده، تخفیف می یابد و بدینوسیله بیمار می تواند داروی مسکن کمتری مصرف نماید.

 9.  نقش درمان های سنتی و طب جایگزین در کنترل درد سالمندان چگونه است؟

-           بسیاری از درمان های سنتی و طب جایگزین، تاثیرات محدودی در درمان این بیماران دارند ولی به هر ترتیب می توان در کنار درمان های طبی متداول، از این درمان ها نیز سود برد، تا به بهبود کیفیت زندگی بیمار کمک نماید.

 

دکتر محمد شریفی -  انجمن بررسی و مطالعه درد در ایران